Układ hydrauliczny

Dlaczego tak: Rozrusznik i alternator to maszyny elektryczne osprzętu silnika spalinowego: jeden pobiera prąd z akumulatora przy rozruchu, drugi go wytwarza. Z olejem hydraulicznym nie mają styczności. Pompa, rozdzielacz, siłownik, zamek i zbiornik oleju leżą w jednym obiegu i przenoszą ciecz pod ciśnieniem. Prosta reguła podziału: co prowadzi olej, należy do hydrauliki, co prowadzi prąd, do instalacji elektrycznej.

Dlaczego tak: Zamek hydrauliczny to sterowany zawór zwrotny wpięty w jedną linię. Przepuszcza olej przy zasilaniu, a po ustawieniu rozdzielacza w położeniu neutralnym zamyka wypływ i utrzymuje element w miejscu, nawet przy pęknięciu przewodu za zamkiem. Dlatego montuje się go przy podporach, wysięgniku czy szybkozłączu. Sterowaniem całym obiegiem zajmuje się rozdzielacz, a korek wlewu ze zbiornikiem nie ma z zamkiem nic wspólnego.

Dlaczego tak: Siłownik i silnik hydrauliczny to odbiorniki układu: zamieniają energię cieczy pod ciśnieniem na ruch, pierwszy na posuwisty, drugi na obrotowy. Pompa pracuje dokładnie odwrotnie, bo pobiera moment z silnika spalinowego i wytwarza przepływ. Rozdzielacz niczego nie zamienia, tylko kieruje strumień oleju do wybranego odbiornika. Kolejność w obiegu jest stała: pompa, rozdzielacz, odbiornik, zbiornik.

Dlaczego tak: Pompa napędzana od silnika spalinowego tłoczy olej i to ona jest źródłem energii w obiegu. Samo ciśnienie powstaje z oporu, jaki napotyka wtłaczany olej: bez obciążenia pompa daje przepływ przy niskim ciśnieniu, przy zablokowanym siłowniku ciśnienie rośnie do wartości nastawionej na zaworze przelewowym. Silnik i siłownik hydrauliczny to odbiorniki, one ciśnienie zużywają, a nie tworzą.

Dlaczego tak: Rozdzielacz jest rozjazdem całego obiegu: przesunięcie suwaka łączy linię tłoczną z wybranym odbiornikiem i jednocześnie otwiera drugą stronę na spływ do zbiornika. Z jednej pompy da się w ten sposób zasilać wysięgnik, ramię, łyżkę i jazdę. Zawór przelewowy nie kieruje przepływem, tylko pilnuje górnej granicy ciśnienia. Zamek hydrauliczny działa w jednej linii i służy do blokowania oleju, nie do rozdziału.

Dlaczego tak: Zawór bezpieczeństwa ma sprężynę nastawioną na ciśnienie graniczne. Gdy zostanie ono przekroczone, zawór otwiera się i upuszcza olej na spływ, zanim rozerwie się przewód albo uszkodzi pompa. Chroni więc przed skutkiem przeciążenia, a nie przed temperaturą ani powietrzem w obiegu. Za chłodzenie odpowiada chłodnica oleju, za usunięcie powietrza odpowietrzanie i odstanie oleju w zbiorniku.

Dlaczego tak: Zawór przelewowy nastawia się na maksymalne ciśnienie robocze danego obwodu i po jego osiągnięciu upuszcza nadmiar oleju do zbiornika. Dzięki temu maszyna ma zdefiniowaną siłę na siłowniku, a układ nie rozsadza przewodów przy zablokowanym narzędziu. Odpowietrzaniem zajmuje się zbiornik i zawory odpowietrzające, a za utrzymanie narzędzia w pozycji odpowiada zamek hydrauliczny albo zawór zwrotny sterowany.

Dlaczego tak: Po otwarciu zaworu przelewowego olej idzie linią spływową do zbiornika, bo tylko tam panuje ciśnienie zbliżone do atmosferycznego. W zbiorniku olej wytraca pęcherzyki powietrza, oddaje ciepło i wraca do zasysania przez pompę. Rozdzielacz jest po stronie tłocznej i sam kieruje olej dalej, więc nie może być miejscem docelowym. Filtr stoi zwykle na drodze powrotu, ale jest tylko przelotem, a nie zbiornikiem nadmiaru.

Dlaczego tak: Zawory to grupa sterująca obiegu: rozdzielacz decyduje o kierunku, zawory dławiące i przepływowe o natężeniu, zwrotne o dopuszczalnym kierunku przepływu, przelewowe o granicy ciśnienia. Pompa ustala jedynie wydajność, jaką wtłacza do układu, i nie wybiera drogi oleju. Silniki hydrauliczne są końcem tej drogi, czyli odbiornikami. Podział jest stały: pompa zasila, zawory sterują, siłowniki i silniki wykonują.

Dlaczego tak: Siłownik i silnik hydrauliczny stoją na końcu obiegu i zamieniają iloczyn ciśnienia i przepływu na pracę mechaniczną: siłownik na siłę i ruch liniowy tłoczyska, silnik na moment obrotowy wału. Energii elektrycznej nie wytwarza żaden z nich, bo to zadanie alternatora w instalacji elektrycznej. Ciśnienie w zbiorniku również nie jest efektem ich pracy, zbiornik pracuje praktycznie bezciśnieniowo.

Dlaczego tak: Przy niskim poziomie oleju pompa razem z olejem zasysa powietrze. Powietrze jest ściśliwe, więc siłownik najpierw stoi, potem gwałtownie rusza i tak powstaje szarpany, skokowy ruch, zwykle z wyciem pompy i pianą w zbiorniku. Rozrusznik i praca silnika wysokoprężnego to inne układy, poziom oleju hydraulicznego na nie nie wpływa. Poziom sprawdza się na równym podłożu, przy osprzęcie ustawionym według DTR.